Je kent het wel, toch? Je bent op een verjaardag en je hebt een schaal bitterballen meegenomen. Iedereen smult ervan, behalve die ene oom die zegt: "Mwah, die zijn niet van mijn favoriete merk. Die zijn niet officieel goedgekeurd." En dan kijkt hij je aan met een blik alsof je een misdaad hebt begaan. Zo ongeveer is het ook met de apocriefe boeken en de Bijbel. Sommige mensen vinden ze top, anderen halen er hun neus voor op. Waarom eigenlijk?
Dus, wat zijn die Apocriefe Boeken nou eigenlijk?
Laten we eerlijk zijn, de term "apocriefe boeken" klinkt een beetje alsof het een verzameling stiekeme, geheime documenten is die alleen te lezen zijn met een speciale decoder. Nou, dat is niet helemaal waar. De apocriefe boeken, ook wel deuterocanonieke boeken genoemd (wat een mondvol!), zijn een verzameling geschriften die wel in sommige versies van de Bijbel staan (vooral in de katholieke en orthodoxe tradities), maar niet in de protestantse. Zie het als de bonus tracks op een CD. Sommigen vinden ze geweldig, anderen skippen ze meteen.
Denk aan boeken als Tobit, Judit, Wijsheid, Sirach, Baruch, en delen van Daniël en Ester die wat langer zijn. Ze staan tussen het Oude en Nieuwe Testament in, een soort voorgerecht voor het hoofdgerecht.
Waarom zitten ze niet "officieel" in de Protestante Bijbel?
Hier wordt het interessant. Het is eigenlijk een kwestie van mening en traditie. Je kunt het vergelijken met de discussie over ananas op pizza. Sommigen vinden het heerlijk, anderen vinden het een gruwel. Er zijn een paar belangrijke redenen waarom de protestanten deze boeken niet als geïnspireerd beschouwen.
1. De Oude Testamentische Canon: Een Kwestie van Stemmen
De protestanten baseren hun Oude Testamentische canon (de lijst van officieel erkende boeken) op de Hebreeuwse Bijbel, die ook wel de Tenach wordt genoemd. Deze Tenach werd eeuwenlang door de Joden als gezaghebbend beschouwd. De apocriefe boeken waren niet opgenomen in deze canon. Zie het als een democratische stemming. De meerderheid van de stemmen ging naar de boeken die nu in het protestantse Oude Testament staan. De apocriefe boeken haalden de kiesdrempel niet.
2. Jezus en de Apostelen: Geen Expliciete Verwijzingen
Een ander argument is dat Jezus en de apostelen in het Nieuwe Testament geen directe citaten of verwijzingen naar de apocriefe boeken maken. Terwijl ze wel vaak uit de boeken van de Hebreeuwse Bijbel citeren. Het is alsof je een kookboek schrijft en je recepten baseert op de recepten van je oma, maar je negeert de recepten van die verre tante waarvan niemand precies weet waar ze vandaan komen. Je vertrouwt meer op de bronnen die je kent en vertrouwt.
3. Twijfelachtige Leer: Soms een Beetje… Anders
Sommige protestanten hebben ook twijfels over de leer die in de apocriefe boeken wordt gepresenteerd. Er zijn passages die lijken te suggereren dat je verlossing kunt verdienen door goede werken, of dat je voor de doden kunt bidden. Dit staat haaks op de protestantse nadruk op genade alleen door geloof alleen. Denk aan een taartrecept waarin een ingrediënt staat dat je niet herkent en waarvan je niet zeker weet of het wel veilig is om te eten. Je laat het dan liever achterwege.
4. Hiëronymus en de Vertwijfeling: Een Geleerde met Mening
De kerkvader Hiëronymus, die de Bijbel in het Latijn vertaalde (de Vulgaat), had ook zijn twijfels over de apocriefe boeken. Hij vond ze wel leeswaardig, maar niet geïnspireerd op dezelfde manier als de andere boeken van de Bijbel. Zie hem als een strenge restaurantrecensent die zegt: "Het eten is oké, maar het verdient geen Michelinster."
Maar, wat is er nou zo leuk aan die Apocriefe Boeken?
Nou, ondanks dat ze niet "officieel" zijn, bevatten de apocriefe boeken een schat aan historische, culturele en theologische inzichten. Ze geven een beeld van het leven en denken van de Joden in de periode tussen het Oude en Nieuwe Testament. Denk aan een achter de schermen documentaire van een historische periode. Je krijgt een beter beeld van de context waarin het Nieuwe Testament tot stand is gekomen.
Ze bevatten spannende verhalen, prachtige gedichten en wijze lessen. Het boek Tobit is een ontroerend verhaal over liefde en genezing. Het boek Judit vertelt over een dappere vrouw die haar volk redt. Het boek Wijsheid staat vol met diepe filosofische reflecties. Het is alsof je een oude kist op zolder vindt vol met brieven, foto's en verhalen van je voorouders. Het is misschien niet de officiële familiegeschiedenis, maar het is wel fascinerend en onthullend.
En nu? Bitterballen of Geen Bitterballen?
De vraag of je de apocriefe boeken moet lezen of niet, is persoonlijk. Het is net als met de bitterballen op de verjaardag. Sommigen zullen ze met smaak opeten, anderen zullen ze links laten liggen. Het belangrijkste is om goed geïnformeerd te zijn en je eigen oordeel te vormen.
Als je protestant bent, zul je ze waarschijnlijk niet als gezaghebbend beschouwen. Maar ze kunnen nog steeds interessant zijn om te lezen voor hun historische en culturele waarde. Als je katholiek of orthodox bent, maken ze deel uit van je traditie en worden ze beschouwd als geïnspireerd.
Dus, ga op onderzoek uit, lees erover, en beslis zelf. En als iemand je vraagt waarom de apocriefe boeken niet in de "officiële" Bijbel staan, kun je ze nu een helder en hopelijk vermakelijk antwoord geven. En misschien ook een bitterbal aanbieden, voor de gezelligheid.
Uiteindelijk gaat het erom dat je je eigen geloof verdiept en versterkt, ongeacht welke boeken je leest. Of het nu de "officiële" boeken zijn, de apocriefe boeken, of zelfs een goed boek over theologie. Het belangrijkste is dat je zoekt naar de waarheid en leeft volgens je eigen overtuiging.
En onthoud: ananas op pizza is nog steeds discutabel. 😉
.jpg)
