
Zit je ook wel eens met je handen in het haar, denkend: wat is nou precies het verschil tussen het Europees Parlement en de Europese Commissie? Je bent zeker niet de enige! Veel leerlingen, ouders en zelfs docenten worstelen met de complexe structuren van de Europese Unie. Het kan verwarrend zijn, maar geen nood! Laten we samen helderheid scheppen in deze twee cruciale instituties.
Stel je voor: je bent op school en er moet een nieuwe regel komen over het gebruik van smartphones tijdens de les. Twee groepen spelen een belangrijke rol: een groep leerlingen die ideeën aandraagt en stemt over de regels (het Parlement), en een groep docenten die concrete voorstellen maakt en ervoor zorgt dat de regels worden nageleefd (de Commissie). Duidelijk, toch? Laten we deze vergelijking in gedachten houden terwijl we dieper in de materie duiken.
De Europese Unie: Een korte introductie
Voordat we de verschillen induiken, is het belangrijk om te begrijpen waaróm de EU bestaat. De Europese Unie is een samenwerkingsverband van 27 landen in Europa. Het doel? Vrede, welvaart en veiligheid bevorderen. Om dit te bereiken, worden er afspraken gemaakt en regels vastgesteld die voor alle lidstaten gelden.
Waarom zijn er zoveel Europese instituties?
Je vraagt je misschien af: waarom al die verschillende instituties? Het antwoord is simpel: checks and balances. Net als in een democratische rechtsstaat met een scheiding der machten, is het belangrijk dat geen enkele instantie te veel macht heeft. Daarom zijn er verschillende instituties met elk hun eigen rol en verantwoordelijkheid.
Het Europees Parlement: De stem van het volk
Het Europees Parlement is het enige rechtstreeks gekozen orgaan van de EU. Dat betekent dat burgers uit alle lidstaten elke vijf jaar vertegenwoordigers kiezen, Europarlementariërs genaamd. Deze Europarlementariërs vertegenwoordigen de belangen van hun kiezers en nemen beslissingen over belangrijke Europese onderwerpen.

Wat doet het Europees Parlement precies?
De belangrijkste taken van het Europees Parlement zijn:
- Wetgeving: Samen met de Raad van de Europese Unie (waar we later op terugkomen) keurt het Parlement Europese wetten goed. Dit gebeurt op basis van voorstellen van de Europese Commissie.
- Begroting: Het Parlement beslist over de EU-begroting, dus waar het geld van de EU aan wordt besteed.
- Toezicht: Het Parlement controleert de Europese Commissie en andere EU-organen. Ze kunnen bijvoorbeeld vragen stellen en moties van wantrouwen indienen.
Voorbeeld: Stel, er komt een voorstel van de Europese Commissie om plastic wegwerpbekers te verbieden in heel Europa. Het Europees Parlement bekijkt dit voorstel kritisch. Europarlementariërs van verschillende partijen en uit verschillende landen geven hun mening. Er worden amendementen (wijzigingen) voorgesteld. Uiteindelijk stemt het Parlement over het voorstel, al dan niet met wijzigingen.
Wie zitten er in het Europees Parlement?
Het aantal Europarlementariërs per land is afhankelijk van de bevolkingsomvang. Duitsland heeft bijvoorbeeld meer Europarlementariërs dan Malta. De Europarlementariërs zijn verdeeld over verschillende politieke fracties, die vaak overeenkomen met nationale politieke partijen. Zo zijn er bijvoorbeeld fracties voor sociaaldemocraten, christendemocraten, liberalen en groene partijen. Er zitten op dit moment (2024) 705 leden in het Europees Parlement.
De Europese Commissie: De motor van Europa
De Europese Commissie is het uitvoerende orgaan van de EU. Je kunt het zien als de regering van de EU. De Commissie is verantwoordelijk voor het initiëren van wetgeving, het beheren van de EU-begroting en het toezicht houden op de naleving van de EU-wetgeving.
Wat doet de Europese Commissie precies?
De belangrijkste taken van de Europese Commissie zijn:

- Wetgeving initiëren: De Commissie komt met voorstellen voor nieuwe Europese wetten. Deze voorstellen worden vervolgens besproken en goedgekeurd door het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie.
- Uitvoering van beleid: De Commissie zorgt ervoor dat het Europese beleid wordt uitgevoerd in de lidstaten. Dit kan bijvoorbeeld door subsidies te verlenen of door toezicht te houden op de naleving van de regels.
- Beheer van de begroting: De Commissie beheert de EU-begroting en zorgt ervoor dat het geld op een efficiënte en effectieve manier wordt besteed.
- Vertegenwoordiging van de EU: De Commissie vertegenwoordigt de EU in internationale onderhandelingen, bijvoorbeeld over handelsakkoorden.
Voorbeeld: Stel, er is een probleem met de luchtkwaliteit in verschillende Europese steden. De Europese Commissie kan dan een voorstel doen voor nieuwe Europese regels over de uitstoot van auto's. Dit voorstel wordt vervolgens besproken en goedgekeurd door het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie. Als de regels zijn aangenomen, is de Commissie verantwoordelijk voor de uitvoering ervan en het toezicht op de naleving.
Wie zitten er in de Europese Commissie?
De Europese Commissie bestaat uit één commissaris per lidstaat. Deze commissarissen worden voorgedragen door de regeringen van de lidstaten en benoemd door de Europese Raad (de staatshoofden en regeringsleiders van de lidstaten), na goedkeuring door het Europees Parlement. Elke commissaris is verantwoordelijk voor een bepaald beleidsterrein, zoals landbouw, energie of handel. De voorzitter van de Europese Commissie is de leider van de Commissie en bepaalt de agenda en de prioriteiten.
De belangrijkste verschillen in een notendop
Laten we de belangrijkste verschillen nog even op een rijtje zetten:

- Verkiezing: Het Europees Parlement wordt rechtstreeks gekozen door de burgers van de EU, terwijl de commissarissen worden voorgedragen door de regeringen van de lidstaten en goedgekeurd door het Parlement.
- Taak: Het Europees Parlement is vooral verantwoordelijk voor de wetgeving, begroting en toezicht, terwijl de Europese Commissie vooral verantwoordelijk is voor het initieren van wetgeving, de uitvoering van beleid en het beheer van de begroting.
- Representatie: Het Europees Parlement vertegenwoordigt de burgers van de EU, terwijl de Europese Commissie de belangen van de EU als geheel behartigt.
Hoe kun je dit in de klas of thuis uitleggen?
Het kan lastig zijn om deze complexe materie uit te leggen. Hier zijn enkele tips:
- Gebruik een metafoor: Zoals de vergelijking met de schoolregels aan het begin van dit artikel.
- Maak het visueel: Gebruik een schema of een infographic om de taken en verantwoordelijkheden van beide instituties weer te geven.
- Focus op concrete voorbeelden: Bespreek een actueel Europees onderwerp en laat zien hoe het Europees Parlement en de Europese Commissie daarbij betrokken zijn.
- Speel een rollenspel: Laat leerlingen de rol van Europarlementariërs en commissarissen spelen om het besluitvormingsproces te simuleren.
Conclusie
Het Europees Parlement en de Europese Commissie zijn twee cruciale instituties in de Europese Unie. Ze hebben elk hun eigen rol en verantwoordelijkheid, maar werken samen om de doelstellingen van de EU te bereiken. Door de verschillen tussen deze instituties te begrijpen, kunnen we beter begrijpen hoe de EU werkt en hoe we als burgers invloed kunnen uitoefenen op de besluitvorming.
Dus, de volgende keer dat je je afvraagt wat het verschil is, denk dan aan de leerlingen en de docenten die samen schoolregels maken. Het is een vereenvoudigde weergave, maar het helpt je om de basisprincipes te begrijpen. En onthoud: hoe meer we weten over de EU, hoe beter we kunnen participeren in de toekomst van Europa!