Oké, even eerlijk. Ik zat laatst bij een vriend die net terug was van een rondreis door Zuid-Amerika. Hij bood me thee aan. "Bijzondere thee," zei hij met zo'n geheimzinnige blik. Ik nam een slok en... tja, het smaakte naar groene thee, maar dan met een heel subtiele grassige ondertoon. "Wat is dit?" vroeg ik. Zijn antwoord: "Coca thee." Coca... zoals in... dat coca? Mijn wenkbrauwen schoten bijna mijn haarlijn in. Uh oh, dacht ik, dit kan interessant worden. Maar is het legaal? Maakt het je high? Vragen, vragen, vragen!
Dat bracht me dus bij de vraag: waar drinken mensen eigenlijk coca thee? En waarom? Is het net zo taboe als ik dacht? Bereid je voor, want het antwoord is complexer (en minder spannend) dan je misschien verwacht.
Coca Thee: Geen Illegale Praktijken (Meestal)
Laten we direct een misverstand uit de weg ruimen: coca thee drinken is niet hetzelfde als cocaïne snuiven. Echt niet. De hoeveelheid cocaïne in een kopje coca thee is minuscuul – vergelijkbaar met de hoeveelheid alcohol in alcoholvrij bier. Je wordt er absoluut niet high van, promise! Het is meer een subtiele oppepper, vergelijkbaar met een kopje groene thee of koffie, maar dan met andere (en in sommige opzichten, interessantere) effecten.
Maar dan de hamvraag: in welk land drinken ze dit spul dan? Het antwoord is: voornamelijk in landen in de Andes, waaronder:
- Bolivia: Hier is coca thee (mate de coca) echt een nationale drank. Je vindt het overal: van chique hotels tot de kleinste tiendas (winkeltjes).
- Peru: Net als in Bolivia is coca thee een alledaags verschijnsel. Locals drinken het 's ochtends, 's middags, 's avonds... eigenlijk de hele dag door.
- Argentinië (Noordwesten): Ook in de noordwestelijke regio's van Argentinië, grenzend aan Bolivia en Peru, is coca thee populair.
- Colombia (Sommige regio's): In bepaalde hooggelegen gebieden van Colombia wordt ook coca thee gedronken, al is het minder wijdverspreid dan in Bolivia en Peru.
- Ecuador (Sommige regio's): Vergelijkbaar met Colombia, is coca thee in sommige delen van Ecuador ook bekend.
Dus, grofweg gezegd: de Andesregio. Zie je het al voor je? Prachtige bergen, kleurrijke klederdracht, en... een stomende kop coca thee. Klinkt best idyllisch, toch?
Waarom Drinken Ze Het Eigenlijk?
Oké, nu weten we waar het gedronken wordt, maar waarom eigenlijk? Er zijn een paar belangrijke redenen:
Tegen Hoogteziekte
Dit is misschien wel de belangrijkste reden. De Andes zijn hoog. Echt heel hoog. En op grote hoogte is er minder zuurstof in de lucht. Dit kan leiden tot hoogteziekte (soroche in het Spaans), met symptomen als hoofdpijn, misselijkheid, duizeligheid en vermoeidheid. Coca thee helpt om deze symptomen te verlichten door de bloedsomloop te stimuleren en de zuurstofopname te bevorderen. Handig, toch?
Energie Booster
Coca bladeren bevatten een kleine hoeveelheid alkaloïden (waaronder dus ook cocaïne, maar in héél kleine hoeveelheden), die een stimulerend effect hebben. Het geeft je een milde energieboost, waardoor je je alerter en energieker voelt. Vergelijk het met een kopje koffie, maar dan zonder de jitters (het trillen) die je soms van koffie kunt krijgen.
Traditioneel Gebruik
Coca bladeren worden al duizenden jaren gebruikt door de inheemse bevolking van de Andes. Het is een belangrijk onderdeel van hun cultuur en tradities. Ze gebruiken het niet alleen als drank, maar ook in rituelen en ceremonies. Het is dus veel meer dan alleen een oppepper; het is een symbool van hun identiteit.
Medicinaal Gebruik
Naast de bovengenoemde voordelen, wordt coca thee ook toegeschreven aan andere medicinale eigenschappen. Sommige mensen geloven dat het helpt bij spijsverteringsproblemen, hoofdpijn en zelfs keelpijn. Wetenschappelijk bewijs is er niet altijd, maar de traditionele kennis is sterk. En zeg nou zelf, soms is een beetje placebo-effect ook best fijn, toch?
Is Het Legaal? (De Lastige Vraag)
Dit is een lastige. In veel landen is cocaïne illegaal, en coca bladeren zijn de grondstof voor cocaïne. Echter, in de Andeslanden waar coca thee traditioneel wordt gedronken, is het legaal, mits de bladeren worden gebruikt voor traditionele doeleinden, zoals het maken van thee of het kauwen van de bladeren (een andere eeuwenoude praktijk). Buiten deze landen is het een grijs gebied. In veel westerse landen is het importeren en verkopen van coca bladeren illegaal, maar het bezit voor persoonlijk gebruik wordt soms gedoogd. Het is dus belangrijk om je goed te informeren voordat je coca thee probeert mee te nemen naar huis vanuit je vakantie in de Andes. (Disclaimer: ik ben geen jurist, dus raadpleeg bij twijfel altijd een expert!)
Conclusie: Meer Dan Alleen Cocaïne
Coca thee is veel meer dan alleen een grondstof voor cocaïne. Het is een belangrijk onderdeel van de cultuur en tradities van de Andeslanden, een effectief middel tegen hoogteziekte, een milde energiebooster, en mogelijk zelfs een medicijn. Hoewel het drinken van coca thee misschien wat controversieel lijkt, is het in de landen waar het traditioneel wordt gedronken een volkomen normale en geaccepteerde praktijk. Dus de volgende keer dat je in de Andes bent, probeer eens een kopje mate de coca. Wie weet verrast het je! Maar wees gewaarschuwd: de smaak is niet voor iedereen weggelegd. Je moet er wel een beetje open voor staan.
En mocht je ooit bij mij op de thee komen, en ik bied je een kopje "speciale" thee aan... dan weet je wat het is 😉.
