
Het concept "Als Ik Mijn Ogen Sluit", vaak geassocieerd met de ervaringen tijdens de Japanse bezetting van Nederlands-Indië, verwijst naar een overlevingsmechanisme waarbij mensen zich innerlijk afschermen van de gruwelijke realiteit om mentaal te overleven. Het is een vorm van dissociatie, een manier om te ontsnappen aan de psychologische impact van extreme trauma's.
De Betekenis van "Als Ik Mijn Ogen Sluit"
De uitdrukking symboliseert de interne strategieën die mensen in de Japanse kampen ontwikkelden om te overleven. Het gaat verder dan enkel het letterlijk sluiten van de ogen; het vertegenwoordigt een psychologische afstandelijkheid. Deze dissociatie kon zich uiten in verschillende vormen, zoals het afzwakken van emoties, het ontkennen van de realiteit, of het creëren van een innerlijke wereld om de ellende te ontvluchten.
Waarom is dit belangrijk?
Het begrijpen van "Als Ik Mijn Ogen Sluit" is cruciaal omdat het inzicht geeft in de langetermijneffecten van trauma. De mechanismen die in de kampen werden ontwikkeld, hadden vaak verstrekkende gevolgen voor het latere leven van de overlevenden en hun families. Het kan leiden tot problemen met vertrouwen, intimiteit, en het verwerken van emoties. Het erkennen van deze mechanismen is een eerste stap naar herstel en het doorbreken van intergenerationeel trauma.
Historicus Dr. Petra Groen zegt hierover:
"De strategieën die men toepaste om te overleven in de kampen, waren vaak essentieel voor het moment zelf, maar konden later obstakels vormen. Het afsluiten van emoties, bijvoorbeeld, maakte het moeilijk om na de oorlog de draad weer op te pakken."

Effecten op Studenten
De impact van de Japanse kampen en de overlevingsmechanismen zoals "Als Ik Mijn Ogen Sluit" reikt verder dan de directe slachtoffers. Kinderen en kleinkinderen van overlevenden kunnen onbewust patronen en gedragingen overnemen die voortkomen uit het trauma van hun (groot)ouders. Dit kan zich uiten in angst, onzekerheid, of moeite met het reguleren van emoties.
Praktische Toepassingen in School
In een schoolomgeving is het belangrijk om leerlingen bewust te maken van de geschiedenis van de Japanse kampen en de mogelijke impact ervan op families. Dit kan bijvoorbeeld door:

- Geschiedenislessen: Besteed aandacht aan de persoonlijke verhalen van overlevenden en de psychologische gevolgen van de kampen.
- Gastsprekers: Nodig overlevenden of hun nakomelingen uit om te vertellen over hun ervaringen.
- Projecten: Laat leerlingen onderzoek doen naar de geschiedenis van hun eigen familie en de impact van de oorlog op hun voorouders.
- Gesprekken: Creëer een veilige omgeving waarin leerlingen openlijk kunnen praten over hun gevoelens en ervaringen.
Door openlijk over deze onderwerpen te praten, kunnen we een beter begrip creëren en het taboe rond trauma doorbreken. Het helpt leerlingen om hun eigen emoties en gedragingen beter te begrijpen, en om veerkrachtiger om te gaan met moeilijkheden.
In het Dagelijks Leven
De lessen die we kunnen leren uit de ervaringen in de Japanse kampen, zijn ook relevant voor het dagelijks leven van studenten. Door bewust te zijn van de verschillende manieren waarop mensen met stress en trauma omgaan, kunnen we meer begrip en empathie tonen voor anderen. Het helpt ons ook om onze eigen copingmechanismen te herkennen en te ontwikkelen. In plaats van weg te vluchten van moeilijke emoties, kunnen we leren om ze te accepteren en te verwerken. Dit draagt bij aan een gezondere mentale gezondheid en een veerkrachtiger samenleving. Door bewustwording en educatie kunnen we de cirkel van trauma doorbreken en een betere toekomst creëren.